Haftaya Dair Hukuki Gelişmeler

1. Veri İhlali Sonucunda Sızdırılan Kişisel Verilerin Gelecekte Kötüye Kullanılması Korkusuyla Manevi Tazminat Talebine Konu Edilebileceğine İlişkin ABAD Görüşü

-Advocate General’s Opinion in Case C-340/21 | Natsionalna agentsia za prihodite  -

Avrupa Birliği Adalet Divanı (Court of Justice of the European Union- “ABAD”) tarafından Bulgaristan orijinli bir veri ihlali dosyası (C-340/21) kapsamında yapılan değerlendirmede özetle;

  • Kişisel verilere üçüncü taraflarca yasadışı olarak erişilmesinin veri sorumlusunun kusurundan kaynaklanan sorumluluğuna neden olduğu,
  • Kişisel verilerin sızması durumunda uygun teknik ve idari tedbirlerin alınması gerektiği,
  • Bu tedbirlerin etkililiği konusunda yargısal denetimin yapılabileceği,
  • Tedbirlerin uygunluğunun denetlenmesinde ilgili kişi ile veri sorumlusunun ekonomik çıkarlarının ve teknolojik kapasitelerinin dengelenmesi gerektiği,
  • Ayrıca, tedbirlerin uygunluğunu kanıtlama yükümlülüğünün veri sorumlusunda olduğu,
  • Veri ihlali nedeniyle veri ihlaline konu kişisel verilerin gelecekte olası kötüye kullanımı korkusunun manevi zarar olarak kabul edilmesi durumunda ilgili kişiye tazminat talep etme hakkı verdiği

ifade edilmiştir.

Bahsi geçen değerlendirmelerin yer aldığı 27 Nisan 2023 tarihli ve 67/23 sayılı görüşün (İngilizce) tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.  

2. Anayasa Mahkemesi’nin Kadınlar İçin Soyadı Kararı

Anayasa Mahkemesi’nin 22.02.2023 tarihli ve 2022/155 E. 2023/38 K. sayılı kararı (“Karar”), 28 Nisan 2023 tarihli ve 32174 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

İstanbul 8. Aile Mahkemesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (“TMK”) “Kadının soyadı” başlıklı 187. maddesindeki, "Kadın, evlenmekle kocasının soyadını alır; ancak evlendirme memuruna veya daha sonra nüfus idaresine yapacağı yazılı başvuruyla kocasının soyadı önünde önceki soyadını da kullanabilir. Daha önce iki soyadı kullanan kadın, bu haktan sadece bir soyadı için yararlanabilir."' düzenlemesinin iptali için Anayasa Mahkemesi’ne başvurmuştur.

Söz konusu Karar’da özetle:

  • Erkeğin evlenmeden önceki soyadını evlendikten sonra da tek başına kullanabildiği halde söz konusu madde hükmü ile kadının evlenmeden önceki soyadını evlendikten sonra ancak kocasının soyadının önünde kullanabileceği öngörüldüğünden karşılaştırmaya müsait şekilde benzer durumda olan eşler arasında cinsiyet temelinde farklı muamelenin yapıldığı belirtilmiştir.
  • Eşler arasındaki eşitlik ilkesinin hayata geçirilmesinde esas olan kadının yargı yoluna başvurulmaksızın erkek ile eşit haklardan yararlanabilmesi olduğu vurgulanmıştır.
  • Nüfus kayıtlarının düzeninin sağlanması amacının söz konusu madde hükmünde öngörülen farklı muamelenin makul nedeni olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı ifade edilmiştir.
  • Evlenmeden önceki soyadının evlendikten sonra da tek başına kullanılması bağlamında kadın ve erkek arasında kuralla öngörülen farklı muamelenin nesnel ve makul bir temele dayanmaması sebebiyle eşitlik ilkesini ihlal ettiği sonucuna ulaşılmıştır.
  • Bu bağlamda, TMK’nın 187. maddesinin birinci cümlesinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Karar, yayımından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girecektir.

Bahsi geçen Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

3. TİTCK Tarafından Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı Kılavuzu Yayımlanmıştır

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (“TİTCK”) tarafından Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı Kılavuzu (“Kılavuz”), 26 Nisan 2023 tarihinde TİTCK’in resmi sitesinde yayımlanmıştır.

Söz konusu Kılavuz’a göre:

  • Kılavuz’un amacı; tüketiciyi en üst düzeyde korumak üzere son tüketiciye arz edilen gıda ve takviye edici gıdalarda sağlık beyanı kullanımına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
  • Kılavuz, gıda ve takviye edici gıdalarda sağlık beyanı kullanımına ilişkin kuralları kapsamaktadır.
  • Yönetmelik hükümlerine uygun olarak piyasaya arz edilen ürünlerin etiketi, tanıtımı ve reklâmında kullanılan sağlık beyanları; belirsiz, yanlış, yanıltıcı, şüphe ve endişeye neden olmaksızın ortalama tüketicinin anlayacağı biçimde olmalıdır.
  • Sağlık beyanı ifadelerinin yerine anlamını değiştirmeyecek ve güçlendirmeyecek şekilde eşdeğer ifadeler kullanılabilecektir.
  • Aynı besin ögesinin birden fazla beyana sahip olması veya farklı besin ögelerinin aynı beyan veya beyanlara sahip olması durumunda özne veya yüklem birleştirmesi yapılabilecektir.

Kılavuz TİTCK Başkanının onayı ile yürürlüğe girecektir.

Bahsi geçen Kılavuz’un tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

4. Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para İhracı ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelikte ve Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşlarının Bilgi Sistemleri ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcılarının Ödeme Hizmetleri Alanındaki Veri Paylaşım Servislerine İlişkin Tebliğde Değişiklik Yapılmıştır

Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para İhracı ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”) ve Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşlarının Bilgi Sistemleri ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcılarının Ödeme Hizmetleri Alanındaki Veri Paylaşım Servislerine İlişkin Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (“Tebliğ”), 29 Nisan 2023 tarihli ve 32175 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’e göre Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para İhracı ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcıları Hakkında Yönetmeliğin geçici 1’inci maddesinin birinci, beşinci, dokuzuncu, onbirinci, onyedinci ve onsekizinci fıkralarında yer alan “30/4/2023 tarihine kadar” ibareleri “30/6/2023 tarihine kadar” şeklinde değiştirilmiştir.

Tebliğ’e göre, Ödeme ve Elektronik Para Kuruluşlarının Bilgi Sistemleri ile Ödeme Hizmeti Sağlayıcılarının Ödeme Hizmetleri Alanındaki Veri Paylaşım Servislerine İlişkin Tebliğin geçici 1’inci maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yer alan “30/4/2023 tarihine kadar” ibareleri “30/6/2023 tarihine kadar” şeklinde değiştirilmiştir. 

Yönetmelik ve Tebliğ yayım tarihi olan 29 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ve Tebliğ’in tam metnine buradan  ulaşabilirsiniz.

 

5. 01.07.2021 Tarihinden 31.12.2030 Tarihine Kadar İşletmeye Giren/ Girecek YEK Belgeli Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Dayalı Elektrik Üretim Tesislerine Uygulanacak Fiyatlar ve Sürelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı

30.04.2023 tarihli ve 7189 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının Eki Cumhurbaşkanı Kararı (“Karar”), 1 Mayıs 2023 tarihli ve 32177 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Karar’a göre:

  • 01.07.2021 tarihinden 31.12.2030 tarihine kadar işletmeye giren/ girecek YEK Belgeli yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı elektrik üretim tesislerine Karar ekinde gösterilen fiyatlar belirtilen süreler boyunca uygulanacaktır.
  • 01.07.2021 tarihi ile bu Karar’ın yayımı tarihi arasında işletmeye giren ve YEK Destekleme Mekanizmasından yararlanan YEK Belgesi üretim tesisleri için bu Karar kapsamında geriye dönük herhangi bir fiyat farkı ödenmeyecektir.

Karar, yayım tarihi olan 1 Mayıs 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

 

6. Doğal Gaz Tüketimine İlişkin Sistem Kullanım Bedelleri Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Yayımlanmıştır

Doğal Gaz Tüketimine İlişkin Sistem Kullanım Bedelleri Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (“Kararname”), 1 Mayıs 2023 tarihli ve 32177 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Kararname’ye göre:

  • Konut, ibadethane ve cemevi abonelerinin 24/4/2023 (bu tarih dâhil) tarihinden 31/5/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar olan ilk fatura tahakkukları kapsamındaki sistem kullanım bedellerinin tamamı ile 1/5/2024 tarihine kadar tahakkuk edecek sonraki faturalarda 25 Sm3'e kadar olan doğal gaz tüketimine ilişkin sistem kullanım bedelleri Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bütçesinden karşılanacaktır.
  • Konut, ibadethane ve cemevi abonelerinin 20/3/2023 tarihli ve 6974 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında tahakkuk ettirilecek ilk faturadaki doğal gaz tüketimlerinin otuz günlük kısmına tekabül eden sistem kullanım bedelleri Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bütçesinden karşılanacaktır.

Kararname yayım tarihi olan 1 Mayıs 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Kararname’nin tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

 

 

 

 

7. Konut, İbadethane, Cemevi Abonelerinin Tüketeceği Doğal Gazın Bir Kısmının veya Tamamının Ücretsiz Olarak Temin Edilmesine İlişkin Kararın Yürürlüğe Konulmasına İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı

30.04.2023 tarihli ve 7184 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının Eki Cumhurbaşkanı Karar (“Karar”), 1 Mayıs 2023 tarihli ve 32177 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Karar’a göre:

  • Dağıtım şirketlerinden doğal gaz temin eden konut, ibadethane ve cemevi abonelerinin doğal gaz tüketimleri için 24/4/2023 (bu tarih dâhil) tarihinden 31/5/2023 (bu tarih dâhil) tarihine kadar tahakkuk edecek ilk faturadan doğal gaz bedeli alınmayacaktır.
  • Dağıtım şirketlerinden doğal gaz temin eden konut, ibadethane ve cemevi abonelerinin 1/5/2024 tarihine kadarki döneme ait aylık doğal gaz tüketimleri için tahakkuk edecek faturalarda 25 Sm3’e kadar olan tüketim için doğal gaz bedeli alınmayacaktır.

Karar yayım tarihi olan 1 Mayıs 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

 

8. 7440 Sayılı Yapılandırma Kanunu Rehberi Yayımlanmıştır

Gelir İdaresi Başkanlığı (“GİB”) tarafından 7440 Sayılı Yapılandırma Kanunu Rehberi (“Rehber”), 28 Nisan 2023 tarihinde GİB’in resmi sitesinde yayımlanmıştır.

Söz konusu Rehber’de:

  • Yapılandırma Kanunu kapsamındaki borçların neler olduğu,
  • Kesinleşmiş vergi ve vergi cezası borcu bulunan mükelleflere getirilen imkânlar,
  • Kanun kapsamına giren adli ve idari para cezalarına getirilen ödeme kolaylıkları,
  • Kesinleşmemiş veya dava safhasında bulunan kamu alacaklarına ilişkin yapılandırma imkânı,
  • İnceleme ve tarhiyat safhasında bulunan kamu alacaklarına ilişkin başvuru imkânı,
  • Pişmanlıkla ya da kendiliğinden yapılan beyanlara ilişkin getirilen imkânlar,
  • İncelemesiz ve cezasız matrah ve vergi artırımından yararlanma imkânı,
  • İşletme kayıtlarının düzeltilmesine ilişkin getirilen imkânlar,
  • Yapılandırma başvurularının nasıl, nereye ve ne zaman yapılacağı,
  • Yapılandırılan borçların nasıl ve hangi sürede ödeneceği,
  • Peşin ödeme avantajı, taksitle ve kredi kartı ile ödeme imkânı

gibi açıklamalar ve örnekler yer almaktadır.

Bahsi geçen Rehber’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Rehber’e ilişkin GİB duyurusuna buradan ulaşabilirsiniz.

 

9. Matrah ve Vergi Artırımı Rehberi Yayımlanmıştır

Gelir İdaresi Başkanlığı (“GİB”) tarafından Matrah ve Vergi Artırımı Rehberi (“Rehber”), 28 Nisan 2023 tarihinde GİB’in resmi sitesinde yayımlanmıştır.

Söz konusu Rehber’de:

  • Matrah ve vergi artırımının kapsamı,
  • Gelir/kurumlar vergisinde matrah artırımı,
  • Gelir/kurumlar stopaj vergisinde artırım,
  • Katma değer vergisinde artırım,
  • Kanunun yayımı tarihinden önce başlanılan vergi incelemelerinde matrah ve vergi artırımı,
  • Matrah ve vergi artırımından yararlanamayacak olanlar,
  • Matrah ve vergi artırımında başvuru ve ödeme

gibi açıklamalar ve örnekler yer almaktadır.

Bahsi geçen Rehber’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Rehber’e ilişkin GİB duyurusuna buradan ulaşabilirsiniz.

 

 

10. Muhtasar ve Prim Hizmet, Konaklama Vergisi ve Damga Vergisi, Kurumlar Vergisi, Geri Kazanım Katılım Payı Beyannamelerinin Verilme ve Ödeme Süreleri ile Ba-Bs formlarına, e-Defterlere, Elektronik Defter Beratlarına İlişkin Süreler Uzatılmıştır


Vergi Usul Kanunu Sirküleri (Sıra No:154)  (“Sirküler”), 25 Nisan 2023 tarihinde Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (“GİB”)’in resmi sitesinde yayımlanmıştır.

Söz konusu Sirküler’e göre:

  • 26 Nisan 2023 günü sonuna kadar verilmesi gereken Muhtasar ve Prim Hizmet, Konaklama Vergisi ve Damga Vergisi Beyannamelerinin verilme süreleri ile bu beyannameler üzerine tahakkuk eden vergilerin ödeme süreleri 28 Nisan 2023 Cuma günü sonuna kadar,
  • 2 Mayıs 2023 günü sonuna kadar verilmesi gereken 2022 hesap dönemine ait Kurumlar Vergisi Beyannamelerinin verilme süreleri ile bu beyannameler üzerine tahakkuk eden vergilerin ödeme süreleri 5 Mayıs 2023 Cuma günü sonuna kadar,
  • 2 Mayıs 2023 günü sonuna kadar verilmesi gereken Geri Kazanım Katılım Payı Beyannamelerinin verilme süresi ile bu beyannameler üzerine tahakkuk eden payların ödeme süresi 5 Mayıs 2023 Cuma günü sonuna kadar,
  • 2 Mayıs 2023 günü sonuna kadar verilmesi gereken 2023/Mart dönemine ilişkin "Form Ba" ve "Form Bs" bildirimlerinin verilme süresi 5 Mayıs 2023 Cuma günü sonuna kadar,
  • 2 Mayıs 2023 günü sonuna kadar oluşturulması ve imzalanması gereken e-Defterlerin oluşturulma ve imzalanma süresi ile aynı sürede Gelir İdaresi Başkanlığı Bilgi İşlem Sistemine yüklenmesi gereken “Elektronik Defter Beratları”nın yüklenme süresi 8 Mayıs 2023 Pazartesi günü sonuna kadar

uzatılmıştır.

Bahsi geçen Sirküler’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Sirküler’e ilişkin GİB duyurusuna buradan ulaşabilirsiniz.

11. Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmıştır

Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”), 28 Nisan 2023 tarihli ve 32174 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’e göre:

  • Traktör muayene istasyonlarında ise muayene tekrarları hariç olmak üzere bir amir yardımcısı ve iki teknisyen ile günde en fazla yüz yirmi sekiz traktör veya motorlu bisiklet veya motosiklet muayenesi yapılabilecektir.
  • Bakanlıkça veya Bakanlığın yetkilendirdiği işletici kuruluş tarafından düzenlenen araç muayene raporu, aracı muayeneye getiren kişinin fiziki bir nüsha talep etmemesi halinde elektronik ortamda düzenlenir ve aracı getiren kişinin beyan ettiği mobil telefon numarasına veya e-posta adresine gönderilecektir. Bu belge, bazı bilgilerin kısıtlanması kaydıyla www.turkiye.gov.tr internet adresi üzerinden de araç sahiplerinin erişimine sunulacaktır.
  • Aracı muayeneye getiren kişinin talebi halinde, elektronik ortamda düzenlenen muayene raporunun bir nüshası fiziki olarak da aracı getiren kişiye verilecektir.

 

Yönetmelik yayım tarihi olan 28 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

 

12. Orta Karadeniz Serbest Bölgesinin Kurulmasına Dair Cumhurbaşkanı Kararı

Orta Karadeniz Serbest Bölgesinin Kurulmasına Dair Cumhurbaşkanı Kararı (“Karar”), 1 Mayıs 2023 tarihli ve 32177 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Karar’a göre:

  • Samsun ili sınırları içerisinde bulunan ve ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alan Orta Karadeniz Serbest Bölgesi olarak tespit edilmiştir.
  • Orta Karadeniz Serbest Bölgesini kurup işletmek üzere, OSBAŞ Orta Karadeniz Serbest Bölgesi Kurucu ve İşleticisi Anonim Şirketi 30 yıl süreyle yetkili kılınmıştır.

Karar, yayım tarihi olan 1 Mayıs 2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Bahsi geçen Karar’ın tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

 

13. Helal Uygunluk Belgeli Ürünlerin İthalatına İlişkin Yönetmelik Yayımlanmıştır

Helal Uygunluk Belgeli Ürünlerin İthalatına İlişkin Yönetmelik (“Yönetmelik”), 28 Nisan 2023 tarihli ve 32174 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik’e göre:

  • Yönetmelik’in amacı; ithal edilmek suretiyle iç piyasaya arz edilecek ürünlerdeki helal uygunluk işaretlerinin ve bu ürünler için ihtiyari olarak düzenlenen helal uygunluk belgelerinin haksız ticari uygulama teşkil etmesini engellemek, bu suretle ilgili düzenlemelere uygunluğunu sağlamak ve tüketicileri ve diğer yararlanıcıları aldatıcı ticari uygulamalara karşı korumaktır.
  • Türkiye’de helal uygunluk değerlendirme faaliyeti gönüllülük esasına dayanır. Bununla birlikte, piyasaya arz edilecek ve Kurumun akreditasyon hizmeti verdiği uygunluk değerlendirme alanlarına konu ürünlere yönelik helal uygunluk değerlendirmesi yapacak kuruluşların, Kurumca veya Kurumun taraf olduğu ikili veya çok taraflı karşılıklı tanıma anlaşmaları kapsamında diğer ülkelerce yetkili kılınmış kurumlarca helal akreditasyonu zorunlu tutulmuştur.
  • Kurumca veya Kurumun yetkilendirdiği kurum veya kuruluşlarca yapılacak kontrol sonucunda Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülmeyen ürünler mahrecine iade, üçüncü ülkeye transit veya ihraç kaydıyla satış ya da masrafları sahibince karşılanmak koşuluyla imha edilmek üzere bulunduğu gümrük idaresine terk edilebilecektir.

Yönetmelik 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecektir.

Bahsi geçen Yönetmelik’in tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.